Ambassadeurs ontmoeten vluchtelingen

Ambassadeurs gingen woensdag in Rotterdam het gesprek aan met vluchtelingen en migranten. Onderwerp: migratie. ‘Ik ben gevlucht voor mijn kinderen.’

De openingsvraag van schrijver, programmamaker en gespreksleider Abdelkader Benali aan Mohammed (23) was wat voor weer het was toen hij in Nederland aankwam. De Syrische vluchteling met een Palestijnse achtergrond herinnerde het zich nog als de dag van gisteren. Lachend: ‘Het regende.'

Op de derde dag van de Ambassadeursconferentie deden de ambassadeurs de Van Nelle Fabriek in Rotterdam aan voor themasessies per regio. Deze sessie, georganiseerd door de directie Noord-Afrika en Midden-Oosten, ging over wat Benali ‘het gesprek van de dag’ noemde. ‘Vandaag de dag is buitenland binnenland.’

Dat laatste bleek uit het persoonlijke vluchtverhaal van Mohammed, die met de dood werd bedreigd toen hij voedselpakketten wilde afleveren bij een opvangcentrum in Syrië.  Een man die uit was op zijn eten zette een geweer tegen zijn hoofd. ‘Hij riep: jouw leven is maar één kogel waard.’

Mensensmokkelaar

Mohammed besloot acuut zijn land te ontvluchten. Nederland was niet zin eigen keuze, het was die van de mensensmokkelaar in wiens handen hij viel. ‘Eerst ging ik van boot naar boot en eenmaal in Nederland van opvangplek naar opvangplek.'

Ook Fehras (40) zocht zijn heil in Nederland bij gebrek aan toekomstperspectief in Syrië. De Palestijn had er een baan en genoeg geld, maar geen eten voor zijn gezin. ‘Ik heb toen 35.000 euro betaald om met mijn vrouw en kinderen naar Zwitserland te kunnen.’

Vanuit Zwitserland reisde het gezin verder naar Nederland, omdat Fehras goede verhalen over ons land had gehoord. Hij denkt dat hij zonder gezin in zijn vaderland zou zijn gebleven. ‘Ik ben gevlucht voor mijn kinderen, niet voor mezelf.’

Scholing

Volgens ambassadeur in Jordanië Barbara Joziasse vallen veel Palestijnse Syriërs tussen wal en schip. Ze zijn vaak hoogopgeleid en willen dolgraag werken, maar mogen dat vaak niet. ‘Vandaar dat de Nederlandse regering zich extra inzet voor deze groep door scholing te bieden.’

Joziasse is onder de indruk van de vluchtverhalen, vertelt ze na afloop van de sessie. Ze kent het gebied waarover Fehras praatte en weet hoe belabberd de levensomstandigheden er zijn. ‘Ik ben blij dat hij er heelhuids is uitgekomen en vind het ongelofelijk moedig dat hij zegt: dit heb ik gedaan voor mijn kinderen.’

Ook bij ambassadeur in Irak Matthijs Wolters hebben de verhalen wat losgemaakt. Hij vond het een interessante en leerzame sessie, die wat hem betreft naar meer smaakt. ‘Misschien kunnen we volgend jaar een wijk bezoeken om ook met andere groepen migranten kennis te maken.’

Circulaire migratie

Hoogleraar sociale geschiedenis Leo Lucassen deed ook nog een duit in het zakje: hij pleit voor circulaire migratie. Mensen moeten volgens hem de vrijheid hebben om te vluchten en ook om weer terug te gaan. ‘Dat kan interessant zijn, met name voor arbeidsmigranten.’

En de migranten zelf? Die zitten daar niet allemaal op te wachten, zo bleek. ‘Mensen vragen altijd maar of wij terug willen.’

Voor de uit Irak afkomstige Aymen is een terugkeer niet aan de orde. Hij is nu negen jaar in Nederland en bezocht onlangs het land dat hij de rug toekeerde om het aan zijn kinderen te laten zien, maar hij herkende het niet meer terug en ook zijn kinderen hoeven niet zo nodig. ‘Ze zeiden: pappa, dat gaan we niet doen.’